Dosja / Evidenca
Mekanizmi i anashkalimit
Burimet e mëposhtme dokumentojnë, me fjalët e vetë arkitektëve të huaj, si funksionon sistemi i komisionimit direkt nga Kryeministri. Çdo rast përmban citim ose dokument primar që tregon dorën e Edi Ramës në anashkalimin e çdo konkursi, çdo ligji prokurimi dhe çdo arkitekti shqiptar.
Winy Maas / MVRDV – citim direkt i Ramës
Exit.al / 3 Korrik 2018
Winy Maas zbulon planet e Ramës për kullën tjetër në qendër të Tiranës dhe hotelet në bregdet
“Edi më tha: dua të bëj diçka me historinë. Më tregoi zonën, në qendër, pranë sheshit të ri të ndërtuar nga belgët.”
Arkitekti holandez rrëfen publikisht, gjatë një leksioni para studentëve, se Rama i propozoi personalisht projektet pa asnje konkurs të hapur. Kulla në qendër të Tiranës, resort në Palasë, hotel mbi kanionin e Gjipes.
Lexo artikullin e plotë / exit.alExit.al English / 3 Korrik 2018
Another White Male Architect Drank Rama’s Cool-Aid
“An assignment given by the Albanian government, without any public procurement and through a completely untransparent process.”
Analizë e thelluar: si Ingels (BIG) dhe Maas (MVRDV) morën projekte pas takimeve personale me Ramën. Historiku 15-vjeçar i lidhjeve studio, politikan, projekt.
Lexo artikullin e plotë / exit.alBjarke Ingels / BIG – Teatri Kombëtar, konkurs i fshehët
Exit.al English / 16 Prill 2018
Bjarke Ingels Group Hides behind Non-Disclosure Agreement with Tirana Municipality
“BIG has signed a non-disclosure agreement with the Municipality of Tirana. There was indeed a competition, held in complete secrecy and anything but public.”
BIG konfirmon marrëveshje moszbulimi me Bashkinë për Teatrin Kombëtar. Konkursi u mbajt pa asnje njoftim publik, me shkelje të Ligjit për Konsultim Publik dhe të Marrëveshjes së Stabilizim-Asociimit me BE.
Lexo artikullin e plotë / exit.alStefano Boeri – masterplan, kullë, lavdërim publik i Ramës
Corriere di Rieti (Italisht) / Qershor 2025
Presentato a Tirana il libro sul Bosco Verticale con Rama e l’architetto Boeri
“Non conosco nessun’altra citta che abbia saputo nel giro di 10-15 anni fare quello che normalmente una citta fa in 50 anni. Si deve tantissimo a un primo ministro visionario.” – Stefano Boeri
E njëjta studio që hartoi Masterplanin e Tiranës 2016 fitoi edhe Pyllin Vertikal, kullë rezidenciale private. Konflikt interesi direkt. Aktiviteti i prezantimit u mbajt brenda kryeministrisë, ku Boeri lavdëroi Ramën si “vizionar.”
Lexo artikullin e plotë / corrieredirieti.itMarco Casamonti / Archea – stadiumi kombëtar pa konkurs
Exit.al / Gusht 2016
Fasada e Bosios si hyrje për apartamentet luksoze të klientëve të Ramës
“Për të shmangur tenderimin publik të stadiumit, i cili është pronë publike, qeveria krijoi një kompani private. Kjo kompani ishte pastëaj e lirë të kontraktonte kedo që dëshironte, pa asnje procedurë apo detyrim publik.”
Mekanizmi ligjor i ekspozuar hap pas hapi: pronë publike, kompani private e krijuar enëas, Casamonti i emëruar si “arkitekti i preferuar i Kryeministrit”, asnje konsultim qytetar. Monument i kategorisë II u shkatërrua për hapësirë private.
Lexo artikullin e plotë / exit.al“The Albanian Files” – 60 studio, vetëdëshmi kolektive
Citizens.al / 22 Qershor 2026
Në “The Albanian Files” gjendet Shqipëria që po vizaton Edi Rama
Bolles+Wilson: “ftuar drejtpërdrejt nga Kryeministri, nuk ka fituar asnje konkurs në Shqipëri.” Studio spanjolle: procesi është “me vizion të qartë që vjen nga Kryeministri.” Kuehn Malvezzi: Rama “po kuron Shqipërinë si një ekspozitë artistike.”
Libri me 800 faqe i vetë studiove bëhet dokumenti më i plotë i vetëdëshmisë kolektive: 60 studio ndërkombëtare, 523 projekte, 41% pa porositës të deklaruar.
Lexo artikullin e plotë / citizens.alArkitektët shqiptarë – zëri profesional ekziston
Rilindja Demokratike / 3 Korrik 2018
77 arkitektë bashkohen kundër shembjes së Teatrit: Vendimi i paligjshëm dhe absurd
“Shprehim shqëtesimin tonë të thellë për shpërfillijen e mendimit të specialistëve dhe mosrespektimin e procedurave. Kërkojmë pezullimin e projekt-ligjit dhe hapjen e konkursit publik ndërkombëtar.”
Letër e hapur e 77 arkitektëve, urbanistëve dhe konstruktorëve drejtuar krerëve të shtetit në 2018. Precedent historik i drejtpërdrejtë për kolektivin tonë sot.
Lexo artikullin e plotë / rd.alLapsi.al / INA Media / 23 Korrik 2024
Dritë hijet e arkitektëve ndërkombëtarë të Ramës
“Arkitektët e huaj nuk preken fare për imazhin e vendit, plus pagesa është shumë e konsiderueshme. Ne jemi për ta modeli i Azerbajxhanit dhe vendeve të ngjashme në Azinë Qendrore.”
Hetim i INA Media: CEBRA (Danimarkë), Precht (Austri), Casamonti dhe të tjerë. Si fitohen projektet publike pa transparencë. Zëri i arkitektëve shqiptarë të lënë jashtë procesit.
Lexo artikullin e plotë / lapsi.al